کردستان در نخستین سال‌های پس از پیروزی انقلاب اسلامی، فقط یک استان مرزی نبود؛ میدان جنگی پیچیده بود که هم‌زمان با توطئه‌های خارجی، درگیری‌های داخلی، تحرک گروهک‌های مسلح و بحران امنیتی دست‌وپنجه نرم می‌کرد. بسیاری از شهرها و روستاهای این منطقه، روزهایی را تجربه کردند که صدای گلوله، کمین و ناامنی، بخشی از زندگی روزمره مردم شده بود.

در آن سال‌ها، ضدانقلاب تلاش می‌کرد با سوءاستفاده از محرومیت‌ها و شرایط خاص منطقه، کردستان را از پیکره ایران جدا کند. جاده‌ها ناامن شده بود، پادگان‌ها در محاصره قرار داشتند و حتی رفت‌وآمد میان برخی شهرها بدون درگیری ممکن نبود. بسیاری تصور می‌کردند کنترل کامل کردستان از دست رفته است؛ اما در همان روزهای سخت، مردی وارد میدان شد که بعدها مردم کردستان او را «مسیح کردستان» نامیدند.

محمد بروجردی از جمله فرماندهانی بود که نقش او در تثبیت امنیت غرب کشور، فراتر از یک فرمانده نظامی صرف ارزیابی می‌شود. او نه‌تنها با سلاح و عملیات نظامی، بلکه با شناخت عمیق از مردم کردستان، اخلاق‌مداری، مردمی بودن و اعتماد به ظرفیت نیروهای بومی، معادلات منطقه را تغییر داد.

شهید بروجردی آشنا با رنج مردم

شهید بروجردی متولد سال 1333 در جنوب تهران بود. زندگی سخت و فقر، از همان سال‌های کودکی او را با رنج مردم آشنا کرد. پیش از انقلاب، علیه رژیم پهلوی فعالیت می‌کرد و بارها تحت تعقیب ساواک قرار گرفت. پس از پیروزی انقلاب اسلامی، از جمله نیروهای مؤثر در تشکیل سپاه پاسداران شد و خیلی زود مأموریت‌های حساس امنیتی به او سپرده شد.

اما نقطه عطف زندگی او، حضور در کردستان بود؛ استانی که آن روزها به یکی از بحرانی‌ترین مناطق کشور تبدیل شده بود.

هید معتقد بود مردم کردستان خود قربانی ناامنی‌اند

وقتی بروجردی وارد کردستان شد، بخش‌هایی از استان عملاً در اختیار گروهک‌های مسلح قرار داشت. ضدانقلاب با استفاده از جنگ روانی، تهدید، ترور و ایجاد رعب، سعی داشت میان مردم کرد و نیروهای انقلاب شکاف ایجاد کند.

بروجردی اما برخلاف بسیاری از نگاه‌های صرفاً امنیتی، معتقد بود مردم کردستان خود قربانی ناامنی‌اند و باید آنان را به میدان دفاع از منطقه آورد. همین نگاه، زمینه شکل‌گیری یکی از مهم‌ترین ابتکارهای امنیتی آن دوران را فراهم کرد؛ تشکیل «پیشمرگان کُرد مسلمان».

یجاد اعتماد میان نیروهای انقلاب و مردم کردستان

این تشکیلات، متشکل از نیروهای بومی و متدین کردستان بود که در کنار سپاه، مسئولیت مقابله با ضدانقلاب را برعهده گرفتند. اقدام بروجردی، معادلات منطقه را تغییر داد؛ چراکه گروهک‌ها دیگر نمی‌توانستند خود را نماینده مردم کُرد معرفی کنند.

او توانست میان نیروهای انقلاب و مردم کردستان اعتماد ایجاد کند؛ اعتمادی که بسیاری معتقدند مهم‌ترین عامل شکست پروژه تجزیه‌طلبی در غرب کشور بود.